مهدي معتمدي - مسئول کتابخانه عمومي مجتمع فرهنگي هنري شهرستان مهريز

 

 

 

abartazeha

براي بررسي تاريخي کتابخانه بايد نقطه آغازي در نظر بگيريم، که اين نقطه آغاز مي تواند اختراع خط باشد يعني مرز بين تاريخ و ما قبل تاريخ. با اختراع خط پايه هاي اوليه کتابخانه ها پي ريزي شد. در نتيجه براي آشنايي با نخستين کتابخانه ها نگاهي اجمالي به کتابخانه هاي قرون باستان مي اندازيم. ( البته کتابخانه هاي ايران را از عصر قديم تا جديد به طور جداگانه در مباحث بعدي معرفي مي کنيم).

کتابخانه هاي سومريان: از خرابه هاي شهرهاي باستاني سومريان چنين برمي آيد که آنان در حدود 2700 سال پيش از ميلاد کتابخانه هاي شخصي، مذهبي و دولتي برپا کرده بودند که مشهورترين آن ها کتابخانه ((تلو)) با بيش از 30 هزار لوح گلي بوده است.

کتابخانه هاي بابليان: معروفترين کتابخانه بابليان ((بورسيپا)) نام داشت که يکي از شاخص ترين کتابخانه هاي عهد باستان بود و به طور کلي کتابخانه هاي آنان از نوع کتابخانه هاي معابد و قصرها بود.

کتابخانه هاي آشوريان: مشهور است که کتابداري به عنوان يک پيشه به آن دوران باز مي گردد، و آشور بانيپال را بايد بحق (( کتابدار- پادشاه)) باستاني تاريخ ناميد، و در تاريخ کتابخانه براي نخستين بار در کتابخانه ((نينوا)) به فهرست بر مي خوريم.

کتابخانه هاي فنيقيها: اهالي کارتاژ ( واقع در تونس کنوني ) مراکز اسناد و کتابخانه هايي بغايت نيکو داشته اند.

کتابخانه هاي مصريان: ماده نوشتني مصريان پاپيروس بوده و در معبد معروف الهه ((ازيدا)) لوحي کشف شده است که بيانگر کتابخانه اي باشکوه بوده است، و بر روي آن اين عبارت نوشته شده است: اين سالن کتاب هاي بانوي مکرم سيشات، الهه تاريخ است که اسناد زندگي بخش ازيداد در آن حفظ مي شود

کتابخانه هاي يونان: بزرگ ترين کتابخانه در تمدن يونان کتابخانه ((اسکندريه)) بوده است. بعد از آن کتابخانه پرگاموم را مي توان نام برد

کتابخانه هاي روم: به مدت پانصد سال کتابخانه اي در روم وجود نداشت، چون کار اصلي روميان بيشتر کشاورزي و تجارت بود، ولي معروفترين کتابخانه روميان کتابخانه ((اولپين)) نام داشته است که امپراتور تراژن آنرا ساخته است.

کتابخانه هاي شامات: معروف ترين آن ها با نام ((ايبله)) يا مرکز اسناد ايبله مي باشد. کتابخانه شهر اوگاريت نيز از ديگر کتابخانه هاي مهم ناحيه شامات در عصر باستان مي باشد.